TIẾNG CHAM, ĐA DIỆN ĐA DẠNG ĐA GIỌNG ĐIỆU

Kênh Inrasara-TV trở lại, thêm 2 chủ đề: [1] Học tiếng Cham qua thơ: Đọc ca dao, thơ cổ điển Cham, và thơ Inrasara; mỗi bài có 3 phần: Giới thiệu chung, đọc hai ngữ: Cham Việt, và giải thích từ hàm nghĩa văn hóa. Và [2] 2.000 baoh akhar An-Cam bhian nguei: 2.000 từ Anh Cham thông dụng.

Vậy đó, với ngôn ngữ mẹ đẻ, tôi tìm mọi cách, bằng mọi phương tiện để đưa nó đến với công chúng yêu tiếng Cham. Tôi yêu ông anh nhạc sĩ Tantu xưa, hay anh Ysa này – là thế [đã kể].  Từ năm 15 tuổi…

[1] Tôi đã bày tiếng/ chữ Cham cho vài bạn học, sau đó đứng lớp vỡ lòng cho khoảng 200 sinh linh Cham và ngoài Cham biết Akhar thrah.

[2] Viết cuốn Tự học tiếng Cham năm 18 tuổi dạy lớp hè 1975, đến 2003 thì in thành sách, tặng cho bà con, anh chị em Cham là chính.

[3] Cũng từ tuổi đó, tôi sáng tác thơ tiếng Cham, truyền miệng, chuyền tay nhau đọc, sau này in thành sách. 3 trường ca, và hơn 200 bài thơ cả thảy.

[4] Tôi còn dịch khoảng mươi ca khúc tiếng Anh sang tiếng Cham, sau này cũng ngần ấy Thánh ca cho mấy trẻchị Mận nữa.

[5] Ai thích văn chương cổ, thì tôi đã có ngay ngàn trang Sử thi, trường ca, gia huấn ca… in song ngữ, tái bản vài lần.

[6] Soạn chung 4 cuốn Từ điển Cham Việt, Việt Cham, thêm một cuốn riêng nữa.

[7] Viết cả trăm tiểu luận về ngôn ngữ, chữ viết Cham đăng các báo trong và ngoài nước.

[8] Sáng lập đặc san Tagalau in thơ, truyện của mình và anh chị em sáng tác bằng tiếng mẹ đẻ.

Văn bản là vậy, diễn thì thế nào?

[9] Hàng trăm buổi nói chuyện về ngôn ngữ và chữ viết Cham tại các tổ chức chuyên và không chuyên. Ở Chakleng, Phan Rang, Qui Nhơn, Sài Gòn, Hà Nội – trực tiếp lẫn online.

[10] Trên website Inrasara.com, tôi có cột: Thơ tiếng Cham, loạt bài “Tiếng Cham của bạn”…

[11] “Hóa giải & hòa giải” khủng hoảng Từ điển Cham Việt, chữ Cham của Ban Biên soạn. Riêng “Chiến trường Akhar thrah”, tôi giải minh trực tiếp với bạn trẻ về các thắc mắc liên quan.…

[13] Hôm nay, tại sao không thể là phương tiện Youtube, Facebook?

Và gì nữa, ngày mai…

“Cham Language for Young Cham Overseas Generations – 2,000 common English – Cham words” Part 1