CHAM CÓ THIÊN ĐƯỜNG & ĐỊA NGỤC KHÔNG?

[Tiếng Cham của bạn]

“Không biết nữa thiên đường hay địa ngục

Quên, quên, quên đã mang trái tim người” – Huy Cận.

Cham có ý niệm về, hay có tin thiên đường & địa ngục không? – Có, nhưng rất rất mơ hồ.

Thiên đường, tiếng Sanskrit SVARGA, là nơi ở của các Chư Thiên “Deva”.

Cham viết ‘suơr’, ‘thôr’, hay thôrriga’.

Cham cầu chúc nhau: ‘Tagôk truh thôrriga’: Lên tận thiên đường.

Muốn được lên cõi ấy, ở đám thiêu Cham Bà-la-môn, thầy cúng đọc kinh BRAHMƯDHUA, nghĩa “con đường đến với Chư Thiên, mà ngôi tối cao là Brahma: Hòa nhập với đấng Tạo hóa.

Địa ngục, tiếng Sanskrit NARAKA, là cõi khổ đau dành cho chúng sinh tạo ác nghiệp.

Cham viết ‘nưrak’ hay ‘nưrag’, và có rủa nhau: ‘Lek tamư jalan nưrag’: Rớt vào đường địa ngục.

Cầu hay rủa là vậy, chứ không thấy đâu là thiên đường, càng không địa ngục, mà Cham hiểu chung chung là…

‘Nao tom muk tom kei’: “Về với ông bà tổ tiên”. Nghĩa là, sau chuyến buôn dài [‘nao ikak’] dù lãi hay lỗ, từng hành thiện hay tạo ác nghiệp, ta đều quay về cư ngụ với tổ tiên ngàn đời trong Kut, Ghur. Giản đơn, ấm cúng, và vui vẻ!

Sắp tới, Hani cũng hệt luôn!